Een rechtvaardig Nederland


 

Reacties

Een reactie posten

Populaire posts van deze blog

Bouwen aan vertrouwen. Democratie, rechtsstaat en rechtsgevoel

Afbeelding
 Herman Tjeenk Willink, voormalig vicepresident van de Raad van State en oud-informateur, waarschuwt in Bouwen aan vertrouwen dat de Nederlandse democratie en rechtsstaat niet vanzelfsprekend zijn. Ze staan onder druk door een steeds technocratischer politiek klimaat, groeiende polarisatie, economische ongelijkheid en een toenemend wantrouwen van burgers tegenover instituties. Rechtsstaat en democratie als fundamenten Tjeenk Willink benadrukt dat de democratische rechtsstaat meer is dan een institutioneel bouwwerk: het is een levend systeem dat stoelt op vertrouwen. Politiek gaat niet alleen om regels en procedures, maar vooral om de vraag hoe burgers zich kunnen herkennen in het handelen van de staat. Rechtsstatelijke waarden – menswaardigheid, gelijkheid, solidariteit en rechtvaardigheid – vormen daarbij de morele grondslag. De erosie van vertrouwen Volgens Tjeenk Willink heeft de Nederlandse politiek zich de afgelopen decennia te veel ontwikkeld in technocratische richting...
Meer lezen

Zichzelf begrijpen door de ander: Paul Ricoeurs narratieve ethiek van verantwoordelijkheid

Afbeelding
 In Soi-même comme un autre ( Zichzelf als een ander ) onderzoekt Paul Ricoeur hoe wij onszelf begrijpen en hoe dit zelfbegrip altijd verbonden is met de ander. Het boek staat in de traditie van de hermeneutiek: Ricoeur laat zien dat identiteit niet iets vaststaands is, maar iets dat ontstaat door verhalen, interpretatie en dialoog. Twee vormen van identiteit Ricoeur maakt een onderscheid tussen twee manieren waarop we over identiteit spreken: Idem-identiteit ( samenblijven ): de aspecten die hetzelfde blijven in de tijd – eigenschappen, karakter, rollen. Dit is de stabiele kant van wie we zijn. Ipse-identiteit ( zelf-zijn ): de mogelijkheid om trouw te blijven aan zichzelf, beloftes na te komen, verantwoordelijkheid te dragen. Deze kant van identiteit gaat niet over wat altijd hetzelfde is, maar over het vermogen om te antwoorden en zich te verbinden. Door dit onderscheid laat Ricoeur zien dat identiteit niet puur vastgelegd is, maar een dynamisch proces: we worden o...
Meer lezen

Hegel en de rechtvaardige samenleving: vrijheid, erkenning en de staat

Afbeelding
Inleiding: de vraag naar rechtvaardigheid Sinds Plato en Aristoteles buigt de westerse filosofie zich over de vraag wat een rechtvaardige samenleving is. Voor Hegel, een van de invloedrijkste denkers van de 19e eeuw, was dit vraagstuk onlosmakelijk verbonden met vrijheid. Niet de abstracte vrijheid van het individu alleen, maar de vrijheid die zich realiseert in een gemeenschap van wetten, instituties en erkenning. Zijn Philosophy of Right (1821) is een poging om een filosofisch fundament te geven aan een samenleving waarin vrijheid en rechtvaardigheid samenvallen. Vrijheid voorbij individualisme Hegel zag vrijheid als het wezen van de mens, maar keerde zich tegen het simplistische idee dat vrijheid slechts betekent dat niemand zich met jou mag bemoeien (negatieve vrijheid). Werkelijke vrijheid is voor hem positieve vrijheid : de mogelijkheid om jezelf te ontplooien binnen een redelijke orde die je als de jouwe herkent. Dit sluit aan bij latere denkers als Isaiah Berlin, die het onder...
Meer lezen