Posts

Posts uit september, 2025 tonen

Het verhaal van Samira – “Waarom ik hoop kies”

Afbeelding
Samira kijkt uit het raam van haar kleine huurwoning. De regen tikt zachtjes tegen het glas, terwijl haar kinderen aan de keukentafel hun huiswerk maken. Ze glimlacht, maar haar hart voelt zwaar. Ze herinnert zich hoe het begon, jaren geleden. Ze kwam naar Nederland met een koffer vol hoop. Hoop op veiligheid, een thuis, een toekomst voor haar kinderen. En Nederland gaf haar veel: onderwijs, zorg, kansen. Maar ze merkte ook hoe de toon veranderde. Steeds vaker hoorde ze harde woorden in de politiek en op straat. Mensen die zeiden dat ze hier niet thuishoorde. Mensen die met hun angst en boosheid muren opbouwden. Op een dag vroeg haar dochter: “Mama, waarom zeggen mensen dat wij hier niet horen? Dit is toch ook ons land?” Samira wist even geen antwoord. Haar keel kneep dicht. Hoe leg je een kind uit dat sommigen liever muren zien dan bruggen? Maar die avond besloot ze iets: ze zou haar kinderen leren dat hoop sterker is dan haat. Dat menselijkheid niet iets is wat je cadeau krijgt,...

Een Menselijk Nederland tegenover het huidige klimaat

Afbeelding
  De visie van Een Menselijk Nederland is helder: een samenleving waarin eerlijkheid, zorg voor elkaar, rechtvaardigheid en verbondenheid centraal staan. Maar wanneer we naar het huidige klimaat in Nederland kijken, zien we hoe ver we daarvan verwijderd zijn. Vandaag overheerst vaak het tegenovergestelde. Het publieke debat wordt te vaak gedomineerd door angst, wantrouwen en harde taal. Politici en media wijzen zondebokken aan – migranten, mensen met een ander geloof, of wie afwijkt van de norm. Burgers voelen zich tegenover elkaar gezet in plaats van verbonden. Waar solidariteit nodig is, groeit verdeeldheid. De druk op betaalbaar wonen, de groeiende kloof tussen rijk en arm, en het gevoel dat de politiek niet luistert, versterken dit onbehagen. In plaats van hoop en gezamenlijke oplossingen, worden problemen versimpeld tot slogans en schuldvragen. Zo wordt ons land steeds kouder en harder. Een Menselijk Nederland kiest radicaal voor een andere weg. Voor warmte, in plaats va...

“Waarom ik kies voor een menselijk Nederland”

Afbeelding
  “Mijn naam is Ahmed, ik ben 42 jaar en ik woon al bijna mijn hele leven in Nederland. Ik werk als buschauffeur en zie elke dag de samenleving letterlijk aan mij voorbij trekken. Ik zie de haast, de stress, maar ook de kleine gebaren van vriendelijkheid: iemand die een oudere een zitplaats aanbiedt, of een kind dat glimlacht bij het uitstappen. Toch merk ik steeds vaker hoe hard het land geworden is. Mensen kijken sneller weg, maken harde opmerkingen over elkaar, en er wordt zoveel met de vinger gewezen. Als iemand zijn baan verliest, of als een gezin een woning niet kan vinden, wordt er al gauw gezegd dat het ‘hun eigen schuld’ is. Maar zo werkt het leven niet. Iedereen kan pech hebben. Iedereen kan kwetsbaar worden. Daarom geloof ik in een menselijk en rechtvaardig Nederland. Een land waarin we niet oordelen, maar elkaar steunen. Waar we armoede en ongelijkheid aanpakken, en waar niemand aan de kant hoeft te staan. Voor mij betekent dat dat mijn kinderen opgroeien in een land...

Een rechtvaardig en menselijk Nederland

Afbeelding
  🌍 Een rechtvaardig en menselijk Nederland Wat willen we? Een samenleving waarin iedereen telt . Waar vrijheid, gelijkheid en verbondenheid niet alleen woorden zijn, maar dagelijkse praktijk. Waarom nu? Steeds meer mensen voelen dat ons land harder wordt. Wantrouwen, polarisatie en oneerlijke kansen zetten ons tegen elkaar op. Dat hoeft niet zo te zijn. Samen kunnen we kiezen voor een andere koers: meer menselijkheid, meer rechtvaardigheid, meer hoop . Waar staan we voor? ✔ Vrijheid – Iedereen moet zijn of haar leven in waardigheid kunnen leiden. ✔ Gelijkheid – Kansen en rechten voor iedereen, ongeacht afkomst, geloof, gender of inkomen. ✔ Verbinding – Diversiteit maakt ons sterker. Samen bouwen we aan vertrouwen. ✔ Rechtvaardigheid – Lasten en kansen eerlijk verdelen. Niemand achterlaten. ✔ Rechtsstaat – Onze gezamenlijke bescherming tegen willekeur en machtsmisbruik. Hoe maken we het waar? Luisteren en in dialoog gaan in plaats van elkaar wegzetten. Feite...

Kies voor verbinding, kies voor hoop

Afbeelding
Stel je een land voor waar kinderen veilig opgroeien, waar ouderen met respect behandeld worden, waar niemand hoeft te vechten voor een dak boven het hoofd. Een Nederland waar je niet wordt beoordeeld op afkomst, geloof of portemonnee, maar gezien wordt als mens. Dat land kan ons Nederland zijn. Maar dan moeten we nu kiezen. Te vaak overheerst verdeeldheid, hardheid en wantrouwen. We zien politici die zondebokken aanwijzen, media die angst versterken, en buren die elkaar niet meer vertrouwen. Zo verliezen we wat ons sterk maakt. Een menselijk Nederland is geen luxe – het is onze toekomst. Het betekent rechtvaardigheid in wetten, warmte in wijken, solidariteit in moeilijke tijden. Het betekent dat vrijheid, gelijkheid en verbondenheid meer zijn dan mooie woorden, maar dagelijkse werkelijkheid. Dit is het moment. Niet morgen. Niet later. Vandaag. Het begint met onze stem, ons gesprek, onze keuzes – groot en klein. Want een samenleving waarin ieder mens telt, bouwen we niet alleen in Den ...

Samenleven op menselijke grond

Afbeelding
Een samenleving staat of valt met de manier waarop we elkaar zien. Wanneer mensen worden teruggebracht tot labels – migrant, uitkeringstrekker, consument – verliezen we de essentie: dat ieder mens kwetsbaar is en een verhaal draagt. In die kwetsbaarheid schuilt geen zwakte, maar juist de basis voor verbondenheid. Vrijheid is niet enkel het recht om zelf te kiezen. Vrijheid krijgt pas betekenis in relatie: in de beloftes die we houden, de zorg die we geven en de gemeenschappen die we vormen. Ons bestaan is verweven met dat van anderen – daarin ligt de kern van verantwoordelijkheid. Maar individuele zorg is niet genoeg. Een menselijk Nederland vraagt om rechtvaardige instituties die bescherming bieden, ongelijkheid bestrijden en ruimte maken voor waardigheid. Regels en beleid zijn er niet om mensen te reduceren, maar om hun menselijkheid te waarborgen. Onze macht over technologie en natuur legt bovendien een plicht op die verder reikt dan onze eigen generatie. We dragen verantwoordeli...

Kwetsbaarheid als kracht: politiek begint waar we elkaar nodig hebben

Afbeelding
In Kwetsbaar. Politieke mogelijkheden presenteert Marguerite van den Berg de overtuiging dat kwetsbaarheid geen zwakte is die genegeerd moet worden, maar een fundamentele voorwaarde voor solidariteit, politiek handelen en samenleven. Kwetsbaarheid — de mogelijkheid van beschadiging, zorgbehoefte en afhankelijkheid — is onvermijdelijk voor alles wat leeft. In een wereld die wordt geconfronteerd met klimaatcrisis, ongelijkheid, geweld, erosie van sociale vangnetten en systemische onrechtvaardigheden, is het volgens Van den Berg juist noodzakelijk om kwetsbaarheid te erkennen.  Kernvragen en motieven Van den Berg vraagt wat er zou gebeuren als we onze kwetsbaarheid niet langer primair zouden zien als probleem of tekort, maar als het beginpunt van politieke verbeelding en actie. In plaats van te reageren op kwetsbaarheid met verharding of controlerende mechanismen, pleit ze voor een liefdevol, politiek antwoord dat ruimte maakt voor verbondenheid en wederkerigheid.  Dit doet zij ...
Afbeelding
 In Precarious Life onderzoekt Judith Butler hoe geweld, rouw en politiek ons begrip van menselijkheid bepalen. Het boek werd geschreven in de nasleep van 11 september 2001, een moment waarop angst, nationalisme en oorlogstaal wereldwijd de toon zetten. Butler stelt dat juist in zulke tijden de vraag centraal moet staan: wie telt als menselijk leven? Wie wordt gezien als rouwbaar? Kwetsbaarheid als gemeenschappelijke basis Volgens Butler delen alle mensen een fundamentele kwetsbaarheid: ons leven is afhankelijk van anderen en van sociale en politieke structuren die ons beschermen of juist blootstellen aan gevaar. Deze “precariousness” is geen teken van zwakte, maar de grondslag van onze verbondenheid. We zijn sterfelijk, afhankelijk en relationeel – en daarin gelijk. De macht van framing Toch worden levens ongelijk gewaardeerd. Sommige doden worden intens publiek betreurd, terwijl andere levens vrijwel onzichtbaar blijven. Dit verschil ontstaat door de manier waarop politiek e...

Verantwoordelijkheid voor de toekomst: Hans Jonas’ ethiek van zorg voor mens en planeet

Afbeelding
 In Das Prinzip Verantwortung stelt Hans Jonas dat de moderne tijd ons voor een ongekende uitdaging plaatst: de menselijke macht over techniek, natuur en samenleving is zo groot geworden dat traditionele ethiek tekortschiet. Oude morele systemen waren gericht op het handelen tussen individuen of in kleine gemeenschappen, met gevolgen die beperkt waren in tijd en ruimte. Maar de technologische en wetenschappelijke vooruitgang van de 20e eeuw heeft een nieuw soort macht geschapen: de macht om de aarde, het leven en zelfs de toekomst van de mensheid ingrijpend te beïnvloeden. Daarom is volgens Jonas een nieuwe ethiek nodig: een ethiek van verantwoordelijkheid. Deze verantwoordelijkheid gaat verder dan de directe ander van vandaag en strekt zich uit tot toekomstige generaties en tot de kwetsbare natuur die ons draagt. Het principe dat Jonas formuleert is eenvoudig maar ingrijpend: handel zo dat de gevolgen van je handelen in overeenstemming zijn met de duurzaamheid van menselijk leve...

Wat kunnen wij nog doen? Samen weerstaan we de verleiding van extreemrechts en populisme

Afbeelding
De verkiezingen van 29 oktober komen snel dichterbij. Extreemrechtse en populistische partijen proberen te profiteren van onvrede, boosheid en angst. Ze beloven simpele oplossingen: grenzen dicht, privileges terug, “eigen volk eerst”. Maar die slogans lossen de woningnood niet op, vullen geen boodschappenmandje en brengen geen rust in de samenleving. Ze vergroten juist de kloof tussen mensen. De vraag is: wat kunnen gewone burgers nú doen om te zorgen dat we niet de verkeerde afslag nemen? Het antwoord: meer dan je denkt. Iedereen heeft invloed, al is het maar in kleine kring. 1. Begin dichtbij: gesprekken in je omgeving Luister oprecht naar de zorgen van mensen die twijfelen of neigen naar extreemrechts. Veel kiezers voelen zich vergeten of niet gehoord. Erken die gevoelens, maar stel vragen: “Denk je dat dit echt een oplossing biedt?” Deel je eigen motivatie om voor een partij te stemmen die wél bouwt aan oplossingen: betaalbare woningen, eerlijke belastingen, goed onderwi...

Hoe ga je in gesprek met iemand die op extreemrechts of populistisch wil stemmen?

Afbeelding
 In aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 29 oktober groeit de spanning in het publieke debat. Extreemrechtse en populistische partijen profiteren van onvrede en onzekerheid. Ze spelen handig in op gevoelens van angst over migratie, woningnood en bestaanszekerheid. Voor veel mensen klinkt hun boodschap simpel en duidelijk: “wij pakken de macht terug” of “wij zorgen dat Nederland weer van ons wordt”. Maar achter die kreten schuilen vaak geen oplossingen, alleen verdeeldheid. De vraag is: hoe ga je het gesprek aan met iemand in je omgeving die overweegt extreemrechts of populistisch te stemmen? Niet door te preken of te veroordelen. Dat versterkt vaak alleen maar de loopgraven. Het begint bij luisteren. Veel kiezers van deze partijen voelen zich genegeerd, bang of niet gehoord. Door hun zorgen serieus te nemen, open je de deur naar een echt gesprek. 1. Luister en erken zorgen Vraag door: waarom wil iemand zo stemmen? Vaak gaat het niet om haat tegen anderen, maar om zorgen ...

Reageren of zwijgen? Hoe we omgaan met haat en desinformatie online

Afbeelding
Sociale media zijn een plek waar mensen elkaar kunnen ontmoeten, ideeën kunnen uitwisselen en verhalen kunnen delen. Maar steeds vaker worden diezelfde platforms overspoeld door polariserende boodschappen, haat, discriminatie en nepnieuws. De vraag dringt zich op: moeten we reageren of beter zwijgen? Het eerlijke antwoord is: het hangt ervan af. Reageren heeft zelden zin om de oorspronkelijke poster te overtuigen. Iemand die bewust haat zaait of desinformatie verspreidt, staat meestal niet open voor argumenten. Maar er is altijd een groter publiek dat meeleest. Dáár ligt de werkelijke reden om soms toch te reageren. Met een rustige, feitelijke en menselijke reactie kun je twijfelende lezers bereiken en een grens trekken: haat en discriminatie mogen niet onbetwist blijven. Tegelijkertijd is reageren niet altijd verstandig. Sommige accounts zijn erop uit om te provoceren en leven juist van de aandacht die ze krijgen. Door hen van repliek te dienen, vergroot je hun bereik. Ook als je z...

Menselijkheid als fundament van samenleving

Afbeelding
 Nederland staat op een kruispunt. De spanningen rondom migratie, woningnood, zorg, klimaat en samenleven worden vaak vertaald in politieke slogans en harde cijfers. Maar achter elk debat staan mensen van vlees en bloed. En juist dat zicht op de ander dreigen we te verliezen. Echte menselijkheid begint daar waar we ons laten raken door de kwetsbaarheid van de ander. Het is niet een kwestie van contracten of berekeningen, maar van een verantwoordelijkheid die voorafgaat aan alles. Wanneer we de ander ontmoeten – of dat nu een buurman is, een vluchteling, een zorgverlener of een jongere die vastloopt – zien we geen object of probleem, maar een gezicht dat ons aanspreekt. In die blik ligt de kern van wat samenleven betekent. Tegelijkertijd ontdekken we onszelf pas in relatie tot anderen. Onze identiteit is geen vaststaand bezit, maar een verhaal dat we samen schrijven. We worden wie we zijn door de beloften die we aangaan, door de zorg die we geven, door de woorden die we wisselen. ...
Afbeelding
 In Ich und Du ( Ik en Jij ) presenteert Martin Buber zijn visie op de menselijke existentie en de manier waarop we ons tot anderen, de wereld en tot God verhouden. Het boek is poëtisch geschreven en niet systematisch opgebouwd, maar de kern is helder: er bestaan twee fundamentele manieren waarop de mens in relatie staat tot de werkelijkheid – de Ik–Het -relatie en de Ik–Jij -relatie. Ik–Het De Ik–Het -relatie is de houding waarin we de wereld benaderen als object: iets dat we gebruiken, analyseren, meten, manipuleren. Het “Het” is een ding of een verzameling dingen, een object van kennis of nut. Deze relatie is noodzakelijk – we kunnen niet zonder, want we leven in een wereld waarin we handelen, produceren en plannen. Toch is het een gereduceerde relatie: de ander wordt een object dat buiten ons staat, zonder wederkerigheid. Ik–Jij Daartegenover staat de Ik–Jij -relatie. Dit is een ontmoeting die niet draait om nut of objectivering, maar om aanwezigheid, wederkerigheid en ope...

Zichzelf begrijpen door de ander: Paul Ricoeurs narratieve ethiek van verantwoordelijkheid

Afbeelding
 In Soi-même comme un autre ( Zichzelf als een ander ) onderzoekt Paul Ricoeur hoe wij onszelf begrijpen en hoe dit zelfbegrip altijd verbonden is met de ander. Het boek staat in de traditie van de hermeneutiek: Ricoeur laat zien dat identiteit niet iets vaststaands is, maar iets dat ontstaat door verhalen, interpretatie en dialoog. Twee vormen van identiteit Ricoeur maakt een onderscheid tussen twee manieren waarop we over identiteit spreken: Idem-identiteit ( samenblijven ): de aspecten die hetzelfde blijven in de tijd – eigenschappen, karakter, rollen. Dit is de stabiele kant van wie we zijn. Ipse-identiteit ( zelf-zijn ): de mogelijkheid om trouw te blijven aan zichzelf, beloftes na te komen, verantwoordelijkheid te dragen. Deze kant van identiteit gaat niet over wat altijd hetzelfde is, maar over het vermogen om te antwoorden en zich te verbinden. Door dit onderscheid laat Ricoeur zien dat identiteit niet puur vastgelegd is, maar een dynamisch proces: we worden o...

Voorbij het zijn: Levinas’ radicale oproep tot verantwoordelijkheid voor de ander

Afbeelding
 In Autrement qu’être ou au-delà de l’essence voert Emmanuel Levinas zijn radicale ethiek van de verantwoordelijkheid verder door dan in Totalité et Infini . Waar hij eerder liet zien dat de ontmoeting met het gelaat van de ander ons tot verantwoordelijkheid roept, ontwikkelt hij hier een nog fundamentelere taal om die verantwoordelijkheid te beschrijven. Hij zoekt naar een manier om buiten de traditionele westerse filosofie te denken, die volgens hem te vaak gevangen blijft in “het zijn” (de ontologie). Levinas stelt dat de menselijke subjectiviteit niet in de eerste plaats begrepen kan worden als een autonoom, zelfbewust ik dat vanuit vrijheid handelt. Het “ik” bestaat eerder voor de ander . Subjectiviteit is een oneindige verplichting tot verantwoordelijkheid voor anderen, zelfs nog voordat er sprake is van keuzes, contracten of wederkerigheid. Dit is wat Levinas “het anders-dan-zijn” noemt: een dimensie die verder gaat dan het bestaan zelf, waarin ethiek de eerste filosofie i...

Waarom we niet bang hoeven te zijn – en waarvoor wel

Afbeelding
  Waarom we niet bang hoeven te zijn – en waarvoor wel Verandering hoort bij het leven. Vluchtelingen die veiligheid zoeken, mensen die zich inzetten voor klimaatbescherming, het streven naar verbinding, diversiteit, menselijkheid en rechtvaardigheid – dit zijn geen bedreigingen, maar bronnen van hoop en vooruitgang. Samen maken zij een samenleving sterker, veerkrachtiger en menselijker. Waar we wél alert en terecht bezorgd om moeten zijn, is de opkomst van extreemrechtse politici, populisme en polarisatie. Deze krachten voeden angst en wantrouwen, zetten groepen mensen tegen elkaar op en bedreigen de kern van de democratische rechtsstaat. Zij bieden schijnoplossingen die verdeeldheid zaaien, in plaats van duurzame antwoorden te zoeken op de echte uitdagingen van onze tijd. Angst kan verlammend werken, maar ze kan ons ook wakker schudden. Niet de angst voor verandering of diversiteit moet ons leiden, maar de waakzaamheid voor haat, leugens en ongelijkheid. Alleen door vast te houde...

Neutraal blijven is geen optie

Afbeelding
  Alles wat we doen is politiek. Alles wat we niet doen is óók politiek. En wie in het kwaad neutraal blijft, kiest de kant van de onderdrukker. Deze woorden raken de kern van onze tijd. We leven in een samenleving waarin waarden als vrijheid, gelijkheid en menselijkheid niet vanzelfsprekend zijn, maar dagelijks onder druk staan. Polarisatie, discriminatie en aanvallen op de democratische rechtsstaat zijn geen verre abstracties – ze spelen zich af in onze wijken, in het publieke debat en in onze instituties. Neutraal blijven betekent de status quo accepteren, ook wanneer die ongelijkheid en uitsluiting in stand houdt. Het is toekijken hoe populistische slogans de plaats innemen van feiten, hoe haatdragende retoriek mensen buitensluit, hoe instituties worden verzwakt en minderheden tot tweederangsburgers worden gemaakt. Juist daarom is het nodig te erkennen dat menselijkheid een actieve keuze is. Rechtvaardigheid vraagt niet alleen wetten, maar ook moed: de moed om niet weg te k...

Geen oorlog meer – wij zijn elkaars broeders en zusters

Afbeelding
Zoveel harten snakken naar verder, naar adem, naar leven zonder angst. In Oekraïne klinkt het gebulder van kanonnen, een land verscheurd door oorlogsdreun. In Gaza vallen bommen, kinderen die nooit meer zullen dromen. In Jemen huilt de dorst, in Soedan brandt de nacht, in Myanmar worden stemmen gesmoord. En in Congo wordt de aarde leeggeroofd, terwijl mensenlevens worden vertrapt als stof. Maar stel je voor – een wereld zonder deze wonden. Waar geen moeder haar kind verliest aan staal, geen vader zijn handen vouwt in wanhoop, geen volk wordt verjaagd om afkomst of geloof. Stel je voor – mensen als broeders en zusters, geen vijanden maar gezichten vol herkenning. Waar verschillen geen muren bouwen, maar bruggen vormen over rivieren van pijn. Stop het lijden. Stop het uitmoorden van onschuldigen. Stop de haat die mensen scheidt. Laat de wapens zwijgen, laat de stemmen spreken. Laat de handen reiken, laat de ogen zien: de aarde is groot genoeg voor ons allen, maar klei...